Mưa lớn, ngập đường và nước dâng nhanh là những tình huống không hiếm gặp tại các đô thị Việt Nam, đặc biệt trong mùa mưa bão tại khu vực miền trung. Vì vậy, lưu ý cần biết khi lái xe điện trong mùa mưa lũ là chủ đề rất đáng quan tâm đối với những người đang sử dụng ô tô điện VinFast.
Nhiều người cho rằng xe điện có hệ thống pin và mô-tơ được bảo vệ kín nên có thể thoải mái đi qua vùng nước sâu. Đây là quan niệm không nên chủ quan, bởi khả năng chống nước của xe không có nghĩa là xe có thể an toàn trong mọi tình huống ngập lụt.
Với xe điện, người lái cần quan tâm đồng thời đến độ sâu của nước, tốc độ di chuyển, thời gian xe tiếp xúc với nước, tình trạng mặt đường và hệ thống điện cao áp. VinFast cũng khuyến nghị hạn chế di chuyển khi không cần thiết và không đi vào vùng ngập sâu để giảm rủi ro cho phương tiện.
Đặc biệt, nếu nước dâng nhanh hoặc không thể xác định chính xác độ sâu, quyết định an toàn nhất là không cố đi qua. Một vài phút chờ đợi có thể giúp tránh được chi phí sửa chữa lớn và quan trọng hơn là bảo vệ an toàn cho người ngồi trên xe.
Vì sao cần biết cách lái xe điện trong mùa mưa lũ?
Ô tô điện có nhiều ưu điểm khi vận hành trong điều kiện mưa thông thường. Hệ thống điện cao áp, pin và mô-tơ được thiết kế với nhiều lớp bảo vệ để hạn chế sự xâm nhập của nước trong điều kiện vận hành được nhà sản xuất cho phép.
VinFast từng công bố thông tin về khả năng chống nước của một số mẫu xe điện, trong đó VF e34, VF 8 và VF 9 được giới thiệu sử dụng pin Lithium-ion đạt chuẩn IP67, với khả năng vận hành ở mức nước ngập dưới 1 m trong thời gian tối đa được hãng nêu trong tài liệu. Tuy nhiên, thông số chống nước không nên được hiểu là khuyến nghị người dùng chủ động lái xe qua vùng nước sâu.
Khả năng chống nước của một linh kiện cũng không đồng nghĩa toàn bộ chiếc xe có thể hoạt động bình thường trong mọi điều kiện ngập. Nước có thể tác động tới phanh, lốp, hệ thống điện phụ trợ, cảm biến, nội thất và nhiều bộ phận khác.
Vì vậy, lưu ý cần biết khi lái xe điện trong mùa mưa lũ đầu tiên chính là hiểu đúng giới hạn của chiếc xe. Người lái nên xem hướng dẫn sử dụng đúng phiên bản xe mình đang sở hữu thay vì áp dụng một mức nước chung cho tất cả các dòng xe.
1. Kiểm tra tình hình trước khi lái xe điện trong mùa mưa lũ
Một trong những cách tốt nhất để hạn chế rủi ro là không đưa xe vào khu vực ngập nếu không thực sự cần thiết. Trước khi xuất phát, người lái nên kiểm tra dự báo thời tiết, tình trạng giao thông và các tuyến đường có nguy cơ ngập.
Nếu đang ở Đà Nẵng, đặc biệt trong thời điểm mưa lớn, nên ưu tiên những tuyến đường có cao độ tốt và tránh các khu vực thường xuyên xuất hiện điểm ngập. Việc lựa chọn tuyến đường phù hợp đôi khi quan trọng hơn việc chiếc xe có khả năng lội nước đến đâu.
Kiểm tra nhanh trước khi xuất phát
Trước một chuyến đi trong thời tiết xấu, hãy kiểm tra:
- Mức pin còn lại.
- Áp suất và tình trạng lốp.
- Hệ thống đèn chiếu sáng.
- Gạt mưa và nước rửa kính.
- Camera, cảm biến hỗ trợ lái.
- Phanh và các cảnh báo trên bảng điều khiển.
- Tình trạng cổng sạc và dây sạc nếu chuẩn bị sạc xe.
Nếu xe xuất hiện cảnh báo bất thường liên quan đến hệ thống điện, pin hoặc mô-tơ, không nên cố vận hành trong điều kiện mưa ngập. Hãy kiểm tra nguyên nhân trước khi tiếp tục hành trình
2. Lái xe điện trong mùa mưa lũ: Không cố đi qua nước sâu
Đây là nguyên tắc quan trọng nhất trong danh sách lưu ý cần biết khi lái xe điện trong mùa mưa lũ. Nếu không thể xác định chính xác độ sâu hoặc nhìn thấy dòng nước chảy mạnh, tốt nhất hãy dừng lại và tìm phương án khác.
VinFast khuyến nghị khi bắt buộc phải đi qua vùng ngập, người lái cần quan sát và đánh giá độ sâu trước khi di chuyển. Hãng cũng khuyến nghị mực nước không vượt quá khoảng sáng gầm xe và nên lái chậm, đều, tránh tạo sóng nước lớn phía trước xe.
Không nên đánh giá độ sâu chỉ bằng mắt thường nếu nước đục hoặc chảy xiết. Một đoạn đường nhìn có vẻ chỉ ngập vài chục centimet vẫn có thể che giấu ổ gà, hố ga mất nắp, đá lớn hoặc đoạn đường bị sạt.
Đặc biệt, nước chảy ngang đường có thể làm giảm độ bám của lốp và ảnh hưởng tới khả năng kiểm soát xe. Trong trường hợp dòng nước mạnh, hãy ưu tiên an toàn và không cố vượt qua.
3. Đi chậm và giữ tốc độ ổn định
Nếu bắt buộc phải đi qua đoạn nước nông nằm trong giới hạn vận hành của xe, hãy giảm tốc độ và duy trì chuyển động đều. Không nên tăng tốc đột ngột để “lấy đà” vì tốc độ cao có thể tạo sóng nước lớn và khiến nước tràn vào các khu vực không mong muốn.
VinFast khuyến nghị tốc độ khi đi qua vùng ngập nên ở mức chậm, khoảng dưới 10 km/h trong hướng dẫn dành cho ô tô mùa mưa bão. Hãng cũng lưu ý không đạp ga đột ngột hoặc phanh gấp khi xe đang ở vùng nước.
Vì sao không nên chạy nhanh qua nước?
Khi xe chạy nhanh, phần đầu xe có thể tạo ra một lớp sóng nước lớn. Sóng nước này có thể dâng cao hơn đáng kể so với mực nước ban đầu.
Ngoài nguy cơ nước xâm nhập vào những khu vực nhạy cảm, việc chạy nhanh trên mặt đường ngập còn khiến người lái khó xử lý nếu gặp ổ gà, vật cản hoặc phương tiện đi ngược chiều.
Đi chậm không chỉ bảo vệ xe mà còn giúp người lái có thêm thời gian phản ứng.
4. Không đi sát xe khác khi đường đang ngập
Một chiếc xe khác chạy qua vùng nước có thể tạo ra sóng nước lớn. Nếu bạn đi quá gần, sóng nước từ xe phía trước hoặc xe đối diện có thể dồn về phía xe của mình.
Do đó, khi lái xe điện trong mùa mưa lũ, hãy tăng khoảng cách với các phương tiện xung quanh. Nếu có thể, nên chọn thời điểm đường thông thoáng để giảm lượng sóng nước do các xe khác tạo ra.
Đặc biệt cần cẩn thận khi gặp xe tải, xe buýt hoặc SUV lớn. Những phương tiện này có thể tạo ra lượng nước dịch chuyển lớn hơn xe con thông thường.
5. Không phanh gấp hoặc đánh lái đột ngột
Mặt đường ướt làm giảm độ bám giữa lốp và mặt đường. Khi có thêm một lớp nước trên bề mặt, nguy cơ mất độ bám hoặc trượt nước – hydroplaning có thể tăng lên.
VinFast cũng khuyến cáo người lái cần chú ý hiện tượng trượt nước khi di chuyển dưới trời mưa. Khi xe bắt đầu mất độ bám, thao tác vô-lăng và phanh quá đột ngột có thể khiến tình huống trở nên khó kiểm soát hơn.
Khi trời mưa lớn, hãy giảm tốc độ từ sớm, giữ khoảng cách an toàn và quan sát đèn hậu của xe phía trước. Không nên chờ đến khi nước ngập hoặc tầm nhìn giảm mạnh mới bắt đầu giảm tốc.
6. Tuyệt đối không cố khởi động lại xe nếu xe dừng giữa vùng ngập
Đây là một trong những lưu ý cần biết khi lái xe điện trong mùa mưa lũ quan trọng nhất.
Nếu xe đang di chuyển mà bất ngờ dừng giữa vùng nước, không nên liên tục bật tắt hệ thống hoặc cố khởi động lại xe. Hãy ưu tiên đưa người ra khỏi khu vực nguy hiểm nếu cần thiết và liên hệ đơn vị cứu hộ hoặc xưởng dịch vụ.
VinFast cũng khuyến cáo không cố khởi động lại xe khi xe chết máy giữa vùng ngập vì có thể làm tình trạng hư hỏng nghiêm trọng hơn.
Với xe điện, việc tự ý can thiệp vào hệ thống điện áp cao càng không được khuyến khích. Không tự tháo pin, dây cáp cao áp hoặc các bộ phận điện áp cao để kiểm tra tại nhà.
7. Sau khi qua vùng ngập cần làm gì?
Nhiều người nghĩ rằng chỉ cần xe chạy qua được đoạn ngập là mọi chuyện đã kết thúc. Thực tế, giai đoạn sau khi đi qua nước cũng rất quan trọng.
Ngay sau khi ra khỏi vùng ngập, người lái nên kiểm tra cảm giác phanh, tiếng động bất thường, cảnh báo trên màn hình và tình trạng vận hành của xe. VinFast khuyến nghị đạp phanh nhiều lần sau khi đi qua nước để hỗ trợ khôi phục chức năng phanh và đưa xe đi kiểm tra sớm nếu đã đi qua vùng ngập sâu hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường.
Những dấu hiệu cần chú ý
Hãy đặc biệt lưu ý nếu xe xuất hiện:
- Cảnh báo hệ thống điện.
- Cảnh báo pin cao áp.
- Xe giảm công suất bất thường.
- Tiếng động lạ từ mô-tơ hoặc bánh xe.
- Phanh có cảm giác khác thường.
- Đèn cảnh báo bật liên tục.
- Mùi khét hoặc dấu hiệu bất thường từ hệ thống điện.
- Nội thất hoặc sàn xe xuất hiện nước.
Chỉ cần xuất hiện một dấu hiệu bất thường, nên dừng xe ở vị trí an toàn và liên hệ đơn vị dịch vụ.
8. Xe điện bị ngập sâu có nguy hiểm không?
Câu trả lời là có thể có rủi ro và không nên chủ quan.
Pin điện áp cao được thiết kế với nhiều lớp bảo vệ, nhưng một chiếc xe đã bị ngập sâu hoặc bị hư hỏng vật lý có thể xuất hiện những vấn đề khác với một chiếc xe chỉ chạy qua vùng nước nông.
NHTSA cảnh báo xe điện bị ngập có thể tạo ra nguy cơ liên quan đến hệ thống điện áp cao và cháy nếu pin bị hư hỏng. Cơ quan này cũng khuyến cáo nếu nghi ngờ pin bị ảnh hưởng bởi nước, người dùng nên liên hệ đại lý hoặc đơn vị ứng phó khẩn cấp thay vì tự xử lý.
Đáng chú ý, một nghiên cứu tháo kiểm tra các xe điện từng bị ngập sau bão Ian cho thấy nước mặn có thể xâm nhập vào một số đường dẫn trong bộ pin. Nghiên cứu này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đánh giá tình trạng pin sau khi xe chịu tác động của nước, đặc biệt trong trường hợp ngập nước mặn.
Không nên hiểu rằng xe không cháy ngay sau khi ngập đồng nghĩa với việc xe hoàn toàn an toàn.
9. Đặc biệt cẩn thận với nước mặn và nước lũ
Nước lũ tại khu vực ven biển hoặc vùng chịu ảnh hưởng triều cường có thể chứa nhiều tạp chất và muối. Đây là môi trường có khả năng gây ăn mòn cao hơn nước mưa thông thường.
NHTSA lưu ý loại nước, độ sâu ngập và thời gian tiếp xúc có thể là những yếu tố liên quan đến nguy cơ phát sinh sự cố ở xe điện sau ngập. Một số nguy cơ thậm chí có thể xuất hiện sau khi nước rút thay vì ngay trong thời điểm xe đang ngập.
Vì vậy, nếu xe từng bị ngập sâu, đặc biệt là ngập nước mặn, không nên chỉ rửa xe bên ngoài rồi tiếp tục sử dụng như bình thường.
Hãy đưa xe đến cơ sở dịch vụ có chuyên môn để kiểm tra.
10. Có nên sạc xe điện ngay sau khi đi qua vùng ngập?
Đây là vấn đề rất nhiều chủ xe quan tâm.
Nếu xe chỉ đi dưới trời mưa thông thường và hệ thống sạc, cổng sạc không có dấu hiệu bất thường, việc sạc cần tuân thủ đúng hướng dẫn sử dụng của nhà sản xuất. NHTSA cho biết hệ thống sạc của xe điện được thiết kế có khả năng chống chịu thời tiết, nhưng người dùng vẫn phải tuân thủ hướng dẫn của nhà sản xuất.
Ngược lại, nếu xe vừa trải qua ngập sâu, cổng sạc bị ngâm nước hoặc xe xuất hiện cảnh báo, không nên tự ý cắm sạc.
VinFast cũng quy định người dùng không tự ý tháo rời hoặc sửa chữa các bộ phận, dây cáp và đầu nối điện áp cao. Việc sử dụng thiết bị sạc cũng cần đáp ứng yêu cầu an toàn theo hướng dẫn của hãng.
11. Những điều không nên làm khi lái xe điện trong mùa mưa lũ
Để ghi nhớ dễ hơn, dưới đây là những điều người dùng không nên làm.
Không cố đi qua vùng nước không xác định được độ sâu.
Không chạy nhanh để tạo đà vượt nước.
Không đi sát xe tải, xe buýt hoặc xe đang tạo sóng nước.
Không phanh gấp hoặc đánh lái đột ngột trên đường ngập.
Không cố khởi động lại xe khi xe dừng giữa vùng nước.
Không tự tháo pin hoặc hệ thống điện áp cao.
Không tự ý sạc xe khi nghi ngờ cổng sạc hoặc hệ thống điện bị ảnh hưởng bởi nước.
Không đưa xe ngập sâu vào gara kín hoặc khu vực gần vật liệu dễ cháy khi chưa được đánh giá an toàn.
NHTSA đặc biệt khuyến cáo không đỗ xe điện bị hư hỏng do ngập trong gara hoặc gần nhà, phương tiện khác và vật liệu dễ cháy nếu nghi ngờ pin Lithium-ion bị ảnh hưởng.
12. Lưu ý cần biết khi lái xe điện trong mùa mưa lũ với xe VinFast
Với người sử dụng VinFast, điều quan trọng nhất là không áp dụng một giới hạn ngập nước cho tất cả các mẫu xe.
VF 3, VF 5, VF 6, VF 7, VF 8, VF 9 và những mẫu xe điện khác có thể có thiết kế, khoảng sáng gầm, hệ thống pin và hướng dẫn vận hành khác nhau.
VinFast Đà Nẵng hiện cung cấp hệ thống tài liệu hướng dẫn sử dụng và hướng dẫn ứng phó khẩn cấp theo từng dòng xe. Chủ xe nên kiểm tra đúng tài liệu của mẫu xe mình đang sử dụng trước khi vận hành trong điều kiện thời tiết đặc biệt.
Với VinFast VF 3
VF 3 là mẫu xe đô thị nhỏ nên người dùng càng cần chú ý tới độ sâu thực tế của vùng ngập. Không nên vì xe điện có khả năng chống nước mà chủ động đi vào những khu vực nước dâng cao.
Tài liệu ứng phó khẩn cấp của VF 3 cũng lưu ý việc trục vớt xe bị ngập cần được thực hiện theo quy trình phù hợp và người ứng phó phải sử dụng trang bị bảo hộ cần thiết.
Với VinFast VF 5, VF 6 và VF 7
Đây là nhóm xe được sử dụng phổ biến cho nhu cầu đô thị và gia đình. Khi mưa lớn, người lái nên ưu tiên tuyến đường ít ngập thay vì dựa hoàn toàn vào khả năng chống nước của xe.
Đặc biệt, các tính năng camera và cảm biến có thể bị ảnh hưởng bởi nước bẩn, bùn đất hoặc tầm nhìn hạn chế. Vì vậy, người lái vẫn phải quan sát trực tiếp và không phụ thuộc hoàn toàn vào hệ thống hỗ trợ lái.
Với VinFast VF 8 và VF 9
Các mẫu SUV lớn có lợi thế về kích thước và khoảng sáng gầm, nhưng điều đó không có nghĩa có thể vượt mọi vùng nước ngập.
Trong điều kiện mưa bão, nguyên tắc vẫn là hạn chế đi vào vùng nước sâu và kiểm tra xe sau khi đi qua khu vực ngập.
13. Chuẩn bị gì cho một chuyến đi mùa mưa?
Nếu thường xuyên sử dụng ô tô điện trong mùa mưa, bạn có thể chuẩn bị một số vật dụng cơ bản.
Bộ vật dụng nên có
- Khăn lau kính.
- Áo mưa.
- Đèn pin.
- Bộ sơ cứu cơ bản.
- Dây kéo cứu hộ phù hợp theo hướng dẫn xe.
- Điện thoại có pin dự phòng.
- Nước uống.
- Bộ dụng cụ xử lý tình huống khẩn cấp.
Quan trọng hơn cả vật dụng là kế hoạch di chuyển.
Hãy chủ động kiểm tra thời tiết và tuyến đường trước khi xuất phát. Nếu có cảnh báo mưa lớn hoặc ngập diện rộng, việc trì hoãn chuyến đi thường là lựa chọn an toàn hơn.
Câu hỏi thường gặp về lái xe điện trong mùa mưa lũ
Xe điện VinFast có đi mưa được không?
Có. Xe điện được thiết kế để vận hành trong điều kiện thời tiết thông thường và các bộ phận điện cao áp có lớp bảo vệ chống nước.
Tuy nhiên, đi mưa bình thường khác hoàn toàn với đi qua vùng ngập sâu, vì vậy người lái vẫn cần tuân thủ hướng dẫn của từng mẫu xe.
Xe điện VinFast có lội nước được không?
Một số mẫu xe VinFast có khả năng vận hành trong điều kiện nước ngập theo giới hạn kỹ thuật được nhà sản xuất công bố. Tuy nhiên, VinFast vẫn khuyến nghị hạn chế di chuyển vào vùng ngập sâu và cần kiểm tra xe sau khi đi qua vùng nước đáng kể.
Xe điện bị ngập nước có bị điện giật không?
Không nên tự suy luận rằng xe bị ngập chắc chắn sẽ gây điện giật hoặc chắc chắn an toàn.
Tài liệu ứng phó khẩn cấp của VF 3 cho biết hệ thống điện áp cao không làm tăng nguy cơ điện giật trong tình trạng ngập nếu xe không bị hư hỏng nghiêm trọng trước đó, nhưng việc trục vớt xe ngập vẫn cần được thực hiện theo quy trình và trang bị bảo hộ phù hợp.
Nếu xe chết giữa đường ngập phải làm gì?
Không cố khởi động lại xe liên tục.
Ưu tiên đưa xe và người ra khỏi vùng nguy hiểm nếu có thể thực hiện an toàn, sau đó liên hệ cứu hộ hoặc đơn vị dịch vụ chuyên môn. VinFast cũng khuyến cáo không cố khởi động lại xe chết máy giữa vùng ngập.
Sau khi xe đi qua nước có cần kiểm tra không?
Có, đặc biệt nếu xe đi qua vùng ngập sâu hoặc xuất hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào.
Người lái nên kiểm tra phanh, đèn, cảnh báo hệ thống điện, tiếng động bất thường và đưa xe tới cơ sở dịch vụ khi cần thiết.
Có nên sạc xe ngay sau khi xe bị ngập?
Nếu xe từng bị ngập sâu hoặc cổng sạc bị ảnh hưởng bởi nước, không nên tự ý sạc trước khi tình trạng xe được đánh giá.
Hãy tuân thủ hướng dẫn sử dụng của VinFast và liên hệ đơn vị dịch vụ nếu có nghi ngờ về hệ thống điện hoặc pin.
Xe điện có an toàn hơn xe xăng khi đi qua nước?
Không nên kết luận đơn giản rằng xe điện luôn an toàn hơn xe xăng trong mọi tình huống ngập.
Xe điện không có động cơ đốt trong nên không gặp hiện tượng thủy kích theo cách của động cơ hút khí truyền thống, nhưng pin điện áp cao và các hệ thống điện vẫn cần được bảo vệ và kiểm tra nếu xe bị ngập sâu.
Checklist nhanh khi lái xe điện mùa mưa lũ
Trước khi đi:
- Kiểm tra dự báo thời tiết.
- Kiểm tra tuyến đường có nguy cơ ngập.
- Kiểm tra pin và lốp xe.
- Kiểm tra đèn, gạt mưa và camera.
Khi gặp nước ngập:
- Quan sát độ sâu.
- Không đi nếu không xác định được mức nước.
- Giảm tốc độ.
- Giữ ga đều.
- Không phanh gấp.
- Không đi sát phương tiện lớn.
- Không tạo sóng nước lớn.
Sau khi qua nước:
- Kiểm tra phanh.
- Theo dõi cảnh báo trên xe.
- Kiểm tra dấu hiệu bất thường.
- Đưa xe đi kiểm tra nếu đã ngập sâu.
- Không tự ý can thiệp hệ thống điện áp cao.
Kết luận: Lái xe chậm, hiểu giới hạn xe và đừng chủ quan
Lưu ý cần biết khi lái xe điện trong mùa mưa lũ không nằm ở việc tìm cách chứng minh chiếc xe có thể lội nước sâu đến đâu.
Điều quan trọng hơn là biết lúc nào nên đi, lúc nào nên dừng và lúc nào cần gọi cứu hộ.
Xe điện VinFast được thiết kế với nhiều giải pháp bảo vệ hệ thống điện và pin trước điều kiện môi trường, nhưng nhà sản xuất vẫn khuyến nghị người dùng hạn chế di chuyển trong vùng ngập sâu và kiểm tra xe sau khi đi qua khu vực ngập.
Nếu phải lái xe trong mùa mưa, hãy nhớ nguyên tắc “chậm – đều – quan sát – không cố vượt nước”.
Đặc biệt, khi nước dâng nhanh, dòng chảy mạnh hoặc không thể xác định độ sâu, bỏ qua đoạn đường ngập luôn là lựa chọn an toàn nhất.
Đối với chủ xe VinFast tại Đà Nẵng, việc chủ động theo dõi tình trạng thời tiết, lựa chọn tuyến đường phù hợp và nắm rõ hướng dẫn sử dụng đúng mẫu xe sẽ giúp mỗi hành trình mùa mưa trở nên an toàn và chủ động hơn.
Xem thêm: